Alfredo Ferreiro

A dereita nacional-católica española en 1936 ergueuse contra a imposición. Entendeu que as decisións políticas dun goberno democrático en favor da maioría social, desde o momento en que supuñan unha diminución dos seus beneficios particulares, constituían un facto intolerábel. Como pode entenderse que unha parte da sociedade non acepte as decisións labradas en conxunto e se atreva a romper o grande pacto para submeter o pobo mediante a guerra e o terror?
Setenta anos pasaron e a sociedade, despois de camiñar durante decenios polas congostras da fame, o medo e o exterminio cultural, arribou a un cruzamento en que se contemplaban vías para a democracia de novo nacer. Un destes camiños encetados, tal vez unha simple corredoira de palabras humildes, foi o acordo para a normalización do galego. Precisaba este sendeiro dunha auténtica vontade de superar pozas, pelouros e lama, e nos últimos tempos un goberno de anceio progresista tomou como propio o reto de simplemente pór en marcha un decreto anteriormente aprovado por consenso. Mais de novo a dereita nacional-católica española mostrou a súa intolerancia coas decisións democraticamente tomadas. Porque a única normalidade lingüística que acepta é a do galego esmorecer en redutos permitidos a modo de reserva indíxena.
Todo isto débese a que os nacional-católicos non saben convivir en democracia; só chegan a discernir, doentiamente maniqueus, entre o que toleran e o que non. E intolerábel é para eles toda mudanza que os obriga a esforzarse por algo que non revirte en beneficio propio. Son deste modo egoístas e asociais. Nesta liña, a dereita non gusta de aprender linguas se non é para facer negocio directo, nin obedecer novas leis por respecto ás particularidades diversas do veciño. Por iso estivo e está en contra da lexislación do divorcio, do aborto, do matrimonio homosexual, da dignificación das culturas autóctonas, da igualdade de sexos e do laicismo estatal. Porque non acepta calquera cousa que poña en dúbida a súa proeminencia social.
En definitva, os nacional-católicos españois non aceptan a reforma da vella sociedade franquista conforme a unhas necesidades novas que eles son incapaces de ver. O inmobilismo é a súa estratexia, aferrados aínda á mesta capa de imposicións con que Franco abonou España para cultivar o ermo en que só a dereita florece.

Xavier Alcalá: «Decembro. Cinco e media da noite. Neva. Entre flocos brancos aparece un letreiro amable, Filigranes. Ábrese a porta e, tras dela, un mundo cálido de literatura con dereito a cafetería. A xente procura coa vista e o tacto, colle, senta, follea, toma algo, comenta, devolve aos andeis ou leva á caixa e paga. Tamén, se non dá atopado o que procuraba, deixa feito o encargo e pérdese na nevarada coa esperanza do libro que desexa. Hai libros de luxo e de peto: os clásicos, baratísimos (en Filigranes o naturalismo de Émile Zola véndese a 5 euros a peza). O texto en soporte convencional non vai desaparecer: iso é o que pensan dous escritores galegos na capital da Unión Europea. Logo do Nadal (e dos Reis en España) hase saber cantos libros electrónicos se compran; mais no café desde onde ven nevar, os escritores imaxinan algo entre o tomo clásico e o e-book .

-Ao meu editor en castelán ?-informa un dos colegas- o seu distribuidor nos Estados Unidos xa só lle compra os arquivos electrónicos dos textos. Está a montar unha cadea de impresión baixo demanda. [...]»

Manuel Gago: «[...] Creo que moitos escritores fuxen da novela histórica convencidos de que o país precisa outra literatura (urbana, universalista, etc.) porque é preciso modernizala e actualizala. Iso é un bug. O principal problema da literatura do país é que non tiña público, público que merca literatura unicamente por pracer e entretemento. Un público que, se cadra, non atopa na literatura galega o que precisa. Aquí non temos libros de autoaxuda. Non temos a Larsson. Non temos novela histórica popular nin da fantasiosa do Santo Grial. Queremos escribir para que nos fagan un Día das Letras ou algo así. Hai un divorcio entre escritores e público. Pero el está aí. Agora vémolo. Está nas novelas de Domingo Villar ou nos libros de cociña de Benigno Campos, agardando. Agora é cando debemos comezar a pensar en termos de público.

A segunda parte do bug é que cando os escritores do país deciden falar de Historia todos nos poñemos cachondos. Queremos dar leccións, queremos amosar as nosas grandes derrotas nacionais. Cómpre imprimirlle á Historia unha carga moral, ideolóxica que persuada aos nosos incautos lectores da nosa/súa alienación (pero resulta que os nosos lectores en galego, ata agora, coñecían esa Historia tan ben coma nós). Cando nos poñemos así sáennos solemnes peñazos que non venden nin o mínimo. [...]»

Carlos Amoedo e Filipe Diez: «Ofrecemos a seguir a análise realizada por Carlos Amoedo e Filipe Diez a respecto do “Decreto do Plurilingüismo” anunciado pola Xunta ao remate do Consello da Xunta celebrado o pasado 30 de decembro. Trátase dun argumentario que pretendemos que sexa ao mesmo tempo sintético e abranxente, no cal se introducen consideracións xurídicas e pedagóxicas, mais sobre todo políticas [...].

Conclusión

O novo decreto cuxo rascuño foi dado a coñecer hai catro días representa un atentado contra a liberdade individual, contra a igualdade de dereitos, contra o mandato estatutario de garantir o coñecemento do galego e contra a convivencia lingüística nos centros escolares. E, por todo iso, contra o sentido común.

O decreto de Alberto Núñez Feijoo, de Jesús Vázquez e de Anxo Lorenzo representa a socialización dun conflito partidario e partidista creado polo PPdeG a instancias da FAES e coa colaboración dos brazos mediáticos da dereita máis antigalega e reaccionaria, sectores que están moi lonxe de representar as opinións da maioría da sociedade galega.

Supón, ademais, a consagración da existencia de dúas comunidades lingüísticas separadas e non dunha única comunidade social caracterizada polo bilingüismo, chegando ao extremo de abrir as portas á segregación lingüística nas aulas, elemento que pode ser opreludio dun apartheid social máis xeneralizado e que constitúe unha semente de fractura social inadmisible para aqueles que desexamos unha sociedade integrada e integradora, tolerante e respectuosa coas diferenzas.

Por se todo o anterior fose pouco, fica evidente que o presente decreto non responde a unha vontade de gobernar, senón ao revanchismo dificilmente aceptable no clima dunha campaña electoral e totalmente deleznable como guía da acción dun goberno serio e responsable. De aí que non se aborden os problemas do ensino nin se fagan propostas para solucionalos, focando a atención da opinión pública exclusivamente sobre a cuestión lingüística mentres se precariza o ensino público con reducións orzamentarias insólitas na historia da autonomía ao tempo que se incrementan as subvencións aos centros que segregan os alumnos por sexo.

Mais aínda estamos a tempo de parar esta insania. Os galegos e galegas debemos reaccionar: realizando alegacións na fase de elaboración do Decreto, que acaba de comezar; e mobilizándonos por terra, mar e aire.»

Será que a edición en papel e a dixital comezan a ser medios con diferentes criterios de edición?

Xavier Alcalá: «Dous homes de profesións dedicadas á ciencia e á técnica veñen de ver Partidas , filme no que, con maxistral simplicidade xaponesa, se trata do oficio de preparar cadáveres para o seu derradeiro transporte. Meditativos, seguros de que a vida persoal é un ciclo curto mais que a sabedoría non ten fin e modifica o mundo, sentan no café dun hotel histórico, onde tivo lugar a xuntanza dos maiores científicos europeos de entre guerras. Entón a conversa muda, da morte para a investigación básica: a procura do que malamente se albisca ata que chega a ser algo patente, logo de anos de investigar.

Un dos compañeiros de cine e café está afeito a administrar axudas por centos de miles de millóns de euros, agora é o responsable do maior proxecto científico da historia despois do da fisión nuclear (que comezara a penas coas fórmulas de algún dos que aparecen na foto famosa do vestíbulo do hotel) e, ao xurdir Nobel na parola, fai un comentario curioso: cando Alfred Nobel creou a súa fundación non era nin tan rico nin tan coñecido en todo o mundo coma Amancio Ortega; daquela o mundo non estaba globalizado mais hoxe Zara manda no globo. Que marabilla sería que alguén coma Ortega transcendese na historia doando parte da súa fortuna á investigación que fará mellor a vida dos que nos sigan.» (Ler máis)

Para o Xoán Abeleira, mago das libertações.

Uma poalha de astros ainda inacabada
Cai em cada músculo da alma, vindo
A sua pequena fogueira habitadora
Sussurrar a leve ilimitação da cidade
Que nos leva à ingravidez do poema.
No sonho irrepetível de sermos universo
Andamos, plenos de obscuros saberes,
Sonâmbulos e inocentes na condição
Plenamente humana de nascermos fogo
Sem possessões, só explosão iluminada.
Aceitarmos assim a desnudez primigénia
É o caminho vorazmente atingido no ser
Em nós iniciando o seu trabalho imanente.

Janeiro de 2010

«O novo proxecto de lei contra a pirataría dixital, pensada segundo o Goberno para limpar da Rede 100 webs (200 segundo as empresas do audiovisual) que ofrecen contidos audiovisuais sen permiso dos seus propietarios, continúa adiante cos remendos necesarios. Trátase dunha norma con eivas xurídicas evidentes, pois permitiría a unha Comisión da Administración fiscalizar as comunicacións electrónicas dos usuarios e dicir o que é legal e o que non, para logo un xuíz executar a resolución administrativa sen tempo para poder discutir o fondo da cuestión, e chegando moito probabelmente a executar nos termos iniciais da Comisión. Semella unha estrataxema para non obviar a participación xudicial, mais utilizando esta nunha versión tan reducida que pasa case por testimonial.

Hai quen ve nesta proposta a utilización dunha autoridade administrativa, a supracitada Comisión, para a defensa non de intereses xerais senón de dereitos individuais de contido económico (cfr. Paloma Llaneza en El País); hai quen estima que unha regulación que afecta á espionaxe de comunicacións electrónicas ou á clausura dunha web debía facerse polo menos mediante unha lei orgánica (Cfr. Víctor Domingo en Xornal de Galicia); hai quen opina que obrigar a Audiencia Nacional que vise en catro días aquilo que ordena unha comisión ministerial é un despropósito, como tamén o é exixirlle este traballo a un tribunal exepcional que se ocupa do terrorismo, o narcotráfico e a corrupción (Gfr. Ignacio Escolar en Público). [...]» (Ler máis en blogaliza.org)

A entrevista de Iago Martínez a Francisco López-Barxas, Director xeral de Promoción e Difusión da Cultura, para Xornal de Galicia é realmente esclarecedora da política cultural que nos espera desde o goberno galego. Sobre todo se temos en conta que o director xeral é probabelmente unha das poucas persoas do PP que pode demostrar algún vencellamento persoal serio coa cultura galega:

1. Defenderase o libro galego, non a literatura galega. O que importa é a universalidade que a Galiza alcanza através das obras, facto que se consigue en castelán: «É evidente que Valle-Inclán non pertence á literatura galega, pero si á cultura galega. Galicia é ás veces máis coñecida internacionalmente por autores que escriben en castelán que pola obra de escritores que escriben, ou escribimos, en galego. [...] Non esquezamos que quen fixo máis polo libro catalán foron os autores de alí que escriben en castelán. [...] Dáme igual Valle-Inclán ou Camba ou Pardo Bazán ou Fernández Flórez. Falo de escritores universais que empregaron exclusivamente o castelán. [...] Non quero que haxa dúbidas: para min, a única literatura galega é a literatura escrita en galego.»

Estes argumentos, incluída a tetraloxía de autores, lembran os do ultranacionalista R. B. Valdés cando despreza desde LVG as particularidades culturais da España “rexional”, que segundo el debían ocultarse con doentía modestia e humildade insalubre para mellor divulgación do único e grande tesouro cultural español. Porén, esta actitude é profundamente antiespañola, desde que se fundamenta no rexeitamento da grande variedade de recursos inmateriais de España, tencionando a súa desaparición mediante unha política fundamentalista, en que o fundamental é o escrito en castellano: «Quizá si Camba, en lugar de haber escrito en castellano, lo hubiera hecho en gallego —o en cualquier otra lengua regional— hace ya mucho que la Xunta o la comunidad correspondiente hubieran venido en su socorro para reeditar sus obras con todo lujo de detalles.»

2. Apoiaríase a constitución dunha institución oficial para a divulgación internacional da cultura galega, análoga ao Instituto Cervantes. Agora habería que saber se só para obra en galego ou tamén para obra en castelán, a de valor autenticamente universal (cfr. 1 supra): «A nós, que estamos en contacto permanente cos distintos sectores da cultura, pareceríanos  estupendo que houbese unha especie de acordo para poder impulsar unha institución deste tipo». Quen tería que chegar a un acordo, a RAG e o Consello da Cultura Galega ou quen máis?

3. A lingua dos galegos é o galego, aínda que só sexan escolarizados en castelán. O importante é falar o que fala a maioría no recreo, xa que determina en que acabará escribindo un autor de literatura infantil. Esta fórmula, defendida no decreto do PP, sen dúbida fará máis forte a lingua galega: «Os meus pais escolarizáronme en castelán porque crían que era a lingua culta. Entre eles falaban en galego, pero aos fillos falábanlles en castelán. Pero cando eu saía ao recreo no colexio falaba galego, porque os meus compañeiros tamén o falaban. Iso non me impediu falar a miña lingua e chegar a utilizala xa de adulto para dirixirme aos máis pequenos. O decreto que tanto se ataca, precisamente porque permite esa liberdade, non vai desaparecer o idioma. Vaino facer máis forte.»

4. O Culturgal 2009 non se fixo porque os editores non quixeron organizar a feira: «Esta dirección xeral non está para organizar nada, senón para colaborar con aqueles que organicen as cousas, para apoialos. É a nosa política. [...]  Se Culturgal pertence aos editores, que sexan os editores os que o organicen. Nós estaremos aí para colaborar. Nunca nos opuxemos a que se celebrase a feira.»

Acaban de gravarme para a TVG a falar do antreproxecto de Lei de Economía Sustentábel / disposición primeira. Temo ter soltado un lío de afirmacións sen xeito, mais en fin, faise o que se pode. A miña argumentación pretendía ser a seguinte:

Paréceme que a disposición primeira está pensada para protexer os negocios particulares, non para mellorar o benestar común dos cidadáns. Se vai adiante podería chegarse á indefensión xurídica dos usuarios dos medios dixitais, porque se permitiría o peche de páxinas web a instancias dunha autoridade administrativa, case sen intervención xudicial. Isto acontece nunhas circunstacias en que o goberno socialista anuncia o propósito de introducir as TIC na vida diaria dos colexios. Se asume o goberno que as tecnoloxías da información e o coñecemento son ineludibles nos programas de ensino porque o futuro laboral da maioría pasará por usalas, por que non as toma realmente en serio e lexisla en consecuencia? A verdade é que semella que aínda perdura a vella visión de que na internet só pululan unha morea de rapaces trastes, cando na realidade todos sabemos que o presente e futuro do mundo desenvolvido están xa instalados no traballo dixital.

Esta Lei suporía que se teño un blogue, e nel teño unha ligazón para outro que á súa vez liga para un terceiro que supostamente fai negocios ilícitos, podería a Administración pechar o meu pola relativa  “promoción” dun negocio ilegal. É dicir, un despropósito. Nese caso eu non estaría a facer negocio de ningún tipo e por suposto non son responsábel dos contidos dos outros. A Rede funciona con rapidez, e este facto beneficia para que fai ben e tamén para o que fai mal, está claro, facilitando que o ilegal desapareza se oculte ou mude  inmediatamente de máscara. Mais criminalizando o usuario xeral ou cobrándolle un cánon pola suposta ilegalidade dos máis indignos non se chega a unha situación de xusticia aceptable.

Os argumentos completos de Red SOStenible, sensatos e oportunos, xa foron traducidos para o Blogomillo:

«Consideramos imprescindíbel a retirada da disposición final primeira da Lei de Economía Sustentábel polos seguintes motivos:

1.-Viola os dereitos constitucionais en que se ha de basear un estado democrático en especial a presunción de inocencia, liberdade de expresión, privacidade, inviolabilidade domiciliaria, tutela xudicial efectiva, liberdade de mercado, protección de consumidoras e consumidores, entre outros.

2.-Xera para a Internet un estado de excepción no cal a cidadanía será tratada mediante procedementos administrativos sumarísimos reservados pola Audiencia Nacional a narcotraficantes e terroristas.

3.-Establece un procedemento punitivo “á carta” para casos en que os tribunais xa teñen manifestado que non constituían delicto, implicando incluso a necesidade de modificar polo menos 4 leis, unha delas orgánica. Isto implica un cambio radical no sistema xurídico e unha fonte de inseguridade para o sector das TIC (Tecnoloxía da Información e a Comunicación). Lembramos, neste sentido, que o troco de coñecemento e cultura na rede é un motor económico importante para saír da crise como se ten demostrado amplamente.

4.-Os mecanismos preventivos urxentes de que dispoñen a lei e a xudicatura son para protexer toda a cidadanía fronte a riscos tan graves como os que afectan á saúde pública. O goberno pretende utilizar estes mesmos mecanismos de protección global para beneficiar intereses particulares fronte á cidadanía. Ademais a normativa introducirá o concepto de “lucro indirecto”, é dicir: a min poden pecharme o blogue porque “promociono” un que “promociona” outro que vincula un terceiro que fai negocios presuntamente ilícitos. [...]» (Ler máis en blogaliza.org)

I.
Outrora, aqueles livros em cujas páginas
os coraçons eram ânimas expandidas polo ar
no obscuro universo da derrota,
aqueles poemas cheios de bile e dor
eram a minha vida

Ou talvez eu
ser criado por um deus estranho
era a sua imagem e semelhança

E ao fundo, sempre presente, o sotaque da maré
com toda a força da loucura
e aqueles irmaos de sangue recreando-nos juntos
na auto-compaixom dos vencidos, numha terra aziaga
quando o terror e a miséria
som também deuses mesquinhos que estám em todos os lugares.

Apaguei da memória aqueles estridentes versos,
escritos com todos medos dos homens
e nesse preciso instante os olhos das nuvens
espreitavam para o jardim gótico
ante o esperado florir da rosa de sete pétalas

E depois dumha interminável espera, retornei à cidade
de vidraças opacas e árvores de chumbo,
como uma criança descalça, despossuída do seu diário

E agora, visto que a gadanha me dita a razom da existência,
percorro -sem medo nem esperança-
os passeios soturnos
na procura dumha luz oblonga,
em contínuo movimento,
até ser a ágil e inaprensível galopada
dum cavalo a preto e branco
rumo a o reino da luz

II.
E O TEMPO ESTENDE A SUA MAO POLA MINHA CABEÇA

Agora, neste instante de fascínio
à contra-luz da lua moura
entrego-me a ti,
dou-te a cinza da minha mao
e fago-te beber dum cálice esmeralda
o vinho da paixom cigana,
na procura do amor sublime

Eis o compasso da hora fóssil
na boca amarga do destino,
a maré que destrui a calma invernal
na praia das tristezas entressonhadas

Este é talvez o espaço que instaura
umha nova ordem sem o horror da morte,
assim, sendo a luz central das nossas vidas

E todas estas sensaçons ficam
muito perto da loucura
na casa alva onde a magia divina da aurora
perfila a face lumínica do amor,
límpida água vital

E mesmo os olhos de etíopes tornam-se floridos
nesta primavera do sentimento,
à distância dum campo de batalha
que já pertence ao passado,
ouvindo-se só muito longe a latente música
do fim do fim dos dias

E talvez seja o tempo
o elemento menos cruel
da alquímia do verbo.

Estes textos pertencem ao poemário Abjecçom a preto e branco, que venceu em 2001 o prémio Terra de Melide.

Ramón Menéndez Pidal: «Alfonso VI, sin embargo, no podía aceptar que España fuese patrimonio de san Pedro; por de pronto no se sometió al censo que pagaban el rey de Aragón, el conde de Besalú y otros, pagado todavía por Aragón y Portugal en el siglo XIII. Lejos de eso, empezó entonces a reclamar la antigua dignidad imperial que por rey de León le correspondía; pero no se contentó como hasta entonces con ser llamado emperador, igual que su padre Fernando I, sino que él mismo usó el título, y lo empezó a generalizar en sus diplomas ese año 1077 en que Gregorio VII comunicaba a España las pretensiones anunciadas fuera de ella cuatro años antes; además, el título escogido por Alfonso era más explícito que el de sus antecesores, como si con él quisiera atajar las pretensiones de Roma: Ego Adefonsus imperator totius Hispaniae. La idea imperial manifiesta claramente, por primera vez ahora, conciencia plena de toda su importancia, de toda su extensión sobre la España libre y sobre la irredenta. Por su parte, los otros reinos de la Península hubieron de reconocer, como de antiguo lo hacían, esa supremacía jerárquica del rey de León; así varios diplomas aragoneses ponen en su data: “regnante pio rege domino Sancio in Aragone et in Pampilonia; imperatore domino Adefonso in Legione”; y a su vez los historiadores árabes hacen constatar esa preeminencia, cuando explican que Alfonso VI “usaba el título de imperator, que quiere decir rey de los reyes”. Insistió sobre este concepto Alfonso, algunos años después, cuando amplificaba su título y se proclamaba “constitutus imperator super omnes Hispaniae nationes”.» Este libro de Pidal, La España del Cid, é un tixolo de 500 páxinas que ten o propósito, como poucas obras, de fundamentar a nación española na Castela medieval. Como no século XI o poder castelán era moi reducido revélase esencial aproveitar un monumento literario como o Cantar de Mío Cid para albergar no corazón dun fidalgo de Castela o xérmolo do patriotismo español. Este estudo vencellará, intencionadamente, as virtudes de Alfonso VI co facto de ser rei de Castela (que o era como doutros condados, terras e vilas de rango inferior ao Reino de Galiza-León, nas súas mans) e os defectos co de non ser castelán. E o Cid, moi pouco relevante nobre da época no que respecta ao poder político e económico, aparece aos ollos do profesor como unha personaxe de primeiro nivel referenciado sen conta polos xograis. Xograis, porén, que nunca existiron no século XII en Castela ou ao menos dos que non se ten noticia ningunha, mais que son atrevidamente utilizados a discreción para xustificar, en lugar dos tamén ausentes cronistas da altura, afirmacións sustentadas no ar: «Esta noticia es ciertamente tardía (el Tudense escribe hacia 1236), y además me parece provenir de fuente juglaresca, pero la creo de origen antiguo y, por lo tanto, fidedigna, ya que los primeros juglares castellanos eran más cronistas y menos poetas que sus colegas los franceses». E non fará falta advertir que para os historiadores serios tratar fontes xogralescas significa na maior parte das veces a imposibilidade de escindir a historia e a ficción literaria.

Abogados, xuristas, blogueiros, empresarios e colectivos sociais de todo o estado uníronse para facer fronte común contra a coñecida Ley Sinde. Onte presentouse en Madrid a plataforma “Red SOStenible“, através da que se coordinarán diversas accións co fin de protexer os intereses dos cidadáns na red, ante a presión dos sectores industriais (ler máis en radiocable.com).

O vídeo que a seguir ofrecemos contén a rolda de prensa emitida ao vivo onte, e permite coñecer o fundamento das protestas cidadáns en marcha:

Damos a benvida á Blogaliza ao amigo Xoán Abeleira, autor do máis que recomendábel poemario Animais Animais (Espiral Maior, 2000), en 2009 editado en bilingüe por Bartleby Editores e que en breve teremos ocasión de referenciar aquí. Son imprescindíbeis as súas traducións de Rimbaud, os surrealistas, Lawrence, Plath e Hughes, ademais das súas accións poéticas sobre os escenarios.

A Asociación Francesa de Libreiros e a recente Asociación de distribuidores de produtos culturais lanzan o manifesto o 13 de xaneiro de 2010 en representación de todos os libreiros coa finalidade de evitar que a distribución de libros siga o mesmo camiño que a de música.

Piden prezo fixo para o ebook, así como que se rebaixe o IVE do 19.6% ao 5.5 e a creación dunha centro común de editoras e librarías durante 2010. Os referentes para este centro deberán ser o estadounidense International Digital Publishing Forum ou o Libreka alemán.

Hai quen di que é demasiado cedo para establecer prezos fixos para os ebooks, pero outros din que, sen prezo fixo, os dous peixes grandes devorarán todos os cativos

Os distribuidores reclaman dixitalización masiva, prezos inferiores ás edicións en papel, sistemas de lectura compatíbeis e paquetes diversificados de produtos para iren por diante das edicións non oficiais. (Tati Mancebo)

Segundo nos confirma Yolanda Castaño, estes dous magníficos poetas, dos países onde o sol nace e onde se pon, estarán man a man e gorxa a gorxa o 19 de xaneiro de 2010 na Casa da Cultura de Salvador de Madariaga (Rúa Durán Loriga, 10) ás 20:30. Do galego recentemente tiven a oportunidade de referenciar o seu Vento de sal, así como de recibir das súa xenerosas mans Espazos do poema. Do catalán, atrevinme a pedir a Portugal o seu Casa da misericórdia, premio nacional de poesía española e premio nacional de literatura catalá, en edición bilingüe. A ver vamos se o libro chega a tempo para mo asine o poeta máis nacional.

Tati Mancebo: «Guy LeCharles Gonzalez afirma que 2010 será o ano “e” mais o “e” non é de ebook senón de experimento: experimentos cos contratos, cos dereitos, cos formatos, coa distribución. A experimentación incluirá necesariamente os ebooks mais non estará centrada neles.

Se o libro é efectivamente un obxecto tan perfecto e o negocio, tal e como o coñeciamos até onte, está a atravesas momentos difíciles, a experimentación será o camiño, di este home.

Moi interesante o artigo, a ultima sección titúlase: os grandes experimentos traen os grandes fracasos.»

A Agrupación Cultural Ergueitos, que con tanto mimo organiza anualmente un dos máis prestixiosos premios de poesía, acaba de incorporarse ao Blogomillo. Este pasado ano tivemos a honra de participar no roteiro literario que tamén anualmente organizan, un luxo de evento que mestura natureza, poesía e amigos das letras como ningún outro. Podedes ver unha mostra na reportaxe de Blogaliza que realizamos en 2009:

Coñecimos este pasado verao o autor e editor João Manuel Ribeiro en Gaia, na presentación de Verso a Verso , libro en que tamén participan os amigos Amadeu Baptista e Vergílio Alberto Vieira. Alí puidemos coñecer os interesantes libros da editora Trinta Por Uma Liña, da que habemos referenciar tamén neste ano varios títulos. Estes días recibimos o convite para a presentación dunha obra que semella ser realmente suculenta.

Nun contexto en que Portugal fai esforzos por acordar do seu sono económico dedicando esforzos por camiñar cando o Brasil sen preconceitos e por fin comeza a prestar atención á Galiza, como demostra o vídeo a seguir, o noso país ten que defenderse dos abutres de Madrid que veñen aniñado secularmente nestas terras. Isto provoca que, en lugar de nos aproximarmos dunha lusofonía potencialmente regaleguizadora, continuemos a ollar o flanco castelán coa única hipótese de continuar a resistir. Así, encanto repomos a barricada do leste, secan as fontes interiores e desprezamos as augas dos alxibes do sul.

Agradecemos ao amigo César Morán o camiño para o vídeo reproducido.

No contexto das reaccións ás Bases para o decreto do plurilingüismo no ensino non universitario de Galicia 16 de xaneiro de 2010, oportunamente analisadas por diversos colectivos e agora máis iluminadas polas consideracións da RAG, en Portugal érguense voces contra as agresións do goberno galego do PP:

Costa Guimarães (Correio do Minho): «[...] O decreto ofensivo da Língua galega foi apresentado a meio das férias do Natal pela Junta da Galiza sob a capa da aprendizagem do inglês, prejudicando nitidamente o galego, numa acção que os linguistas da Galiza consideram uma burla tremenda porque se vende um suposto ‘trilinguismo’ — castelhano, inglês e Galego — que é impossível aplicar em quase toda a Galiza.
Com falácias sobre o inglês o que tentam é confundir a opinião pública e camuflar esta navallada contra o galego — acusam os promotores da greve geral.

O último censo da Galiza assinalava que 20% dos rapazes e raparigas entre 14 e 19 anos são analfabetos funcionais em galego. A Junta, em lugar de ajudar a resolver este gravíssimo problema, aprofunda-o e cria outros novos. Como se pode entender que se proponha como justo reduzir a presença da língua mãe no horário escolar? — perguntam os opositores deste decreto-lei que favorece o inglês e despreza o galego.

Em nome da liberdade de escolha e face à imposição unilateral de Núñez Feijóo, as comunidades educativas reclamam que se escute a sua voz, porque o decreto galegófobo não merece mais que a sua rejeição.

No dia 21 de Janeiro, os minhotos não devem esquecer um abraço de solidariedade aos galegos que lutam por um dos seus emblemas mais vivos da sua identidade como povo e baluarte da sua autonomia face à imposição castelhana sob a capa da liberdade. Não apenas por amizade aos galegos, mas porque a Lusofonia está ameaçada e ficará empobrecida na Galiza com este decreto da Junta de Nuñez Feijóo.»

Susana Sánchez, poeta com uma língua literária extremamente poderosa, povoada de imagens apanhadas no abismo, versos de aço, brilhantes, polidos e firmes, apresentará seu [de]construçom no 20 de janeiro, em Santiago de Compostela. O Portal Galego da Língua aproveitou o contexto para entretrevistá-la: «[...] Descobrim Sophia numha estadia de estudos em Lisboa, o ano que lhe deram o Camões, mas uns tempos antes do prémio acontecer. Eu fiquei engaiolada com a sua obra poética. Influência? Gosto imensamente da poesia singela, breve e sintética, sem barroquismos léxicos, que há, sobretodo, nos seus últimos livros. Por vezes acredito que consigo cumprir com essas premissas quando escrevo mas, paradoxalmente, é muito difícil escrever singelo. [...]» (Ler mais no PGL) Interessantes também as palavras do professor Carlos Quiroga sobre a autora.

A páxina Fervenzas literarias continúa a súa louvábel actividade de divulgar a literatura cun novo recoñecemento aos mellores traballos do ano anterior. Nesta ocasión, o noso Metal central recibiu o terceiro premio “Mellor libro de poesía para adultos”, e AchegArte, a feira que cubriu tan honorabelmente a ausencia do Culturgal 2009 e na que tantas horas horas investimos en mancomún cultural, o premio “Mellor iniciativa literaria”.

Agradecemos a Fervenzas literarias o seu esforzo e aos lectores a súa atención.

Olle máis fotografías do evento en O levantador de fotos.

Sentimolo, pero esta anotacion non esta disponible en galego

«A plataforma a prol da defensa e promoción da lingua galega ProLingua presentará o próximo venres 5 de febreiro a súa primeira publicación titulada 55 mentiras sobre a lingua galega, coordinada polo profesor da Universidade de Vigo Xosé-Henrique Costas.

Esta publicación pretende ser un argumentario sinxelo e clarificador, ao tempo que sólido e rigoroso, que axude a sociedade galega a comprender e superar aquelas valoracións e interpretacións subxectivas, ideoloxizadas desde unha óptica exclusivamente partidista, erróneas ou perversas que perseguen o  obxectivo de actuaren de freo ao camiño da necesaria reposición e normalización de usos para a lingua galega no seo da súa sociedade.

Co gallo de ofrecer unha análise dos prexuízos máis comúns que difunden os negacionistas do idioma, sae publicado este esperado libro útil, unha obra rigorosa que, paseniño e cun ton distendido, avanza até desmontar por completo, unha por unha, as principais falacias que ao correr da historia se veñen vertendo sobre a lingua galega, facendo fincapé naquelas que, por diversas razóns que tamén o libro pon de relevo, a día de hoxe teñen un maior calado na sociedade.

Xa que logo, podemos falar desta publicación como dunha reacción organizada, limpa e contundente contra as difamacións daqueles que, por complexo, mesquindade ou ambas as dúas cousas, só buscan o esmorecemento da lingua propia de Galicia, o galego.

Nos próximos días ofreceremos no noso blogue, http://prolinguagalega.org, cumprida información da multipresentación que deste libro se fará simultaneamente en máis de medio cento de localidades espalladas polo noso país –todas as cidades e principais vilas-, polo Estado español – Ponferrada, Madrid, Barcelona, Vitoria/Gasteiz e Trintxerpe- e no estranxeiro – Tübingen, Buenos Aires, Lisboa, Tel Aviv, Nova York, Bethelem, Nablús, París, Saraievo, Londres, Bruxelas e Copenhague. Unha relación de puntos de encontro e presentación longa e aberta, pois a recepción a esta iniciativa por parte da sociedade está a ser altamente positiva e comprometida.» (ProLingua)

Tati Mancebo: «Hai semanas en que o libro dixital non produce gran cantidade de noticias, hai semanas en que as noticias se centran nos lectores de ebooks. A semana pasada Apple anunciou un evento de presentación sorpresa para o día 27 de xaneiro e a tinta comezou a rodar. Amazon presentou a oferta para autores venderen directamente os seus libros -pensando sobre todo nos títulos antigos, esgotados e descatalogados-, tamén presentou a súa plataforma, ao máis puro estilo iStore, onde os desenvolvedores poden crear e testar online as súas aplicacións, facendo ver que as acusacións de sistema fechado que se facían ao Kindle están lonxe de ser certas. Nestes dáis seguíronse anunciando novos lectores de libros e comezan a anunciarse para febreiro os primeiros tablets que poden cumprir as expectativas dos usuarios que queren reunir nun só aparello ordenador, navegador e lector cómodo de libros, con sistemas que combinan as pantallas a cores e as de tinta electrónica e similares. [...]» (Ler máis en blogaliza.org)

Celebramos a entrada na comunidade blogalega da artista Blanca Silva, autora dunha obra sorprendente pola calidade e a súa paixón colorista:

As noticias desta semana están irremediabelmente tinguidas de malestar polas inverosímiles declaracións do Conselleiro de Cultura, procedentes sen dúbida do seu descoñecemento do que a cultura xa representa neste paisiño que non duplica en habitantes o distrito de Manhattan, un dos cinco da grande capital que o señor Varela debe coñecer algo, polo que vén contando.
Os primeiros en reaccionar foron os escritores galegos galardoados con Premios Nacionais de Literatura, auténticas institucións andantes a maioría, que non puideron calar ante as afrontas de quen asegura servir Galiza desde o goberno e pediron a dimisión do Conselleiro. Realmente non era de recibo que o máximo representante da cultura estime a galega ser “ensimesmada” ou se permita frivolidades insultantes semellantes.
A seguir, as reaccións da Asociación Galega de Editores foron igualmente contundentes e claras, como xa non podía evitar unha industria que pretendía ser prudente en tempos de crise. Mais un goberno obsesionado con deitar o trigo  sementado polo anterior e abertamente agresivo con toda especie cultural autóctona obrigounos a esixir as debidas rectificacións do Conselleiro polas súas palabras. Aproveitaron tamén a ocasión para lembrar os inxustificados mitos que a acosan en moitos foros, como a reiterada falsidade dun exceso de subsidios que os manteñen artificialmente boiantes, e lembraron publicamente que a promoción da lectura non constitúe necesariamente o proxecto estrela do ano senón un deber institucional reflectido nas leis.
Como aínda era pouco, a día de onte a Asociación de Escritores en Lingua Galega e a Asociación Galega do Libro Infantil e Xuvenil (GALIX) apoiaron os escritores premiados a nivel estatal, lembrando por súa vez que “recoñecer publicamente a cultura galega en xeral, e a literatura galega dos nosos escritores en particular, é o primeiro paso necesario para superar tópicos arcaicos e caducos”.
Véñenme neste momento á memoria os días posteriores ao 1 de marzo, cando Tati Mancebo e máis eu nos reunimos na Concellaría de Cultura da Coruña para anunciar a nosa sospeita de que o Culturgal 2009 non tería apoios da Xunta e que nós estabamos dispostos a axudar a erguer no seu sitio un evento que cubrise a falencia. No Culturgal de 2008, para alén dos lucidos investimentos do goberno, tíñamos percibido como nunca que o movemento cultural galego posuía unha enerxía con inercia propia, e que portanto aquela Feira das Industrias Culturais era visibelmente fundamentada nunha necesidade real da sociedade. Era a grande feira da cultura, e algo así non debía ser desatendido a partir dese momento. Así, o que foi unha arroutada afirmativa de poucos, recolleu na rede os apoios dunha cidadanía activa que non quería renunciar ao espello dunha cultura galega moderna, e unha institución pública, o Concello da Coruña, asumía de modo exemplar o cumprimento do seu deber de servicio. Sen pantomimas, sen protagonismos institucionais e co incalculábel apoio de moitas persoas que puxeron a camisola do AchegArte aquel fin de semana ou colaboraron desde a casa ou viñeron simplemente desfrutar en irmandade daquilo que inxustamente lles pretenderan negar. Porque debemos lembrar, paisanos e paisanas e non vasalos e vasalas, que o deber dos políticos da cultura non é comportarse como autoritarios señores feudais, senón estar á altura do que a sociedade culturalmente reclama. [..] (Ler máis en blogaliza.org)

Onte polo correo ordinario chegaron as encomendas feitas a Biblos Clube de Lectores, espazo no que hai un tempo merco libro galego, libro portugués e música, preferentemente. Nesta ocasión o lote consistía en:

Bos tempos para a lírica. A xeración de 1980, de Xavier Baixeras (Espiral Maior). «É un estudo exhaustivo, e ao mesmo tempo moi persoal, da escrita levada a cabo polos autores da coñecida como “xeración poética dos 80″. O autor analiza a obra de 11 poetas representativos dunha época particularmente “singular” da lírica galega contemporánea.»

Novas achegas ao estudo da cultura galega. Enfoques literarios e socio-históricos, edición de Olivia Rodríguez González e Laura Mariño Sánchez (Consello da Cultura Galega / Universidade da Coruña / AIEG). «Unha selección de traballos que pasaron, ademais da peneira do comité editorial, o cribeiro non menos rigoroso de seren postos en común, discutidos e refeitos polos seus autores durante os tres anos que mediaron entre o seu encontro na Universidade Federal de Salvador de Bahia (Brasil), co gallo do VIII Congreso Internacional de Estudos Galegos organizado pola AIEG, e o momento presente, en que fixeron a última revisión antes de entregalos ao prelo electrónico.»

Medea dos fuxidos e outras pezas, Manuel Lourenzo (Biblos). «Conxunto de pequenas obras teatrais que permiten o seu disfrute como lectores e tamén a representación con sinxelas montaxes ao alcance dos afeccionados, escolares ou adultos.»

Totem, Fran Pérez “Narf” (Falcatruada). «Segundo disco de Fran Pérez, compositor e vocalista que ofrece baixo o marchamo de Narf a súa identidade máis sintética e acústica. Este traballo recolle melodías pop que dan forma a sons de todo o mundo.»